Ludzie ludziom zgotowali ten los… Wycieczka do Muzeum Auschwitz-Birkenau
01 Grudzień 2025 | Dariusz Smolarek
20 listopada 2025 r. uczniowie klas 5TC, 5TBW, 5TL i 4TLM, pod opieką Małgorzaty Chojnackiej-Szempruch, Doroty Ciby, Urszuli Godawskiej, Justyny Świecy oraz Anety Żukowicz, zwiedzili Muzeum Auschwitz-Birkenau.
Podczas sześciogodzinnego zwiedzania młodzież poznała historię powstania i funkcjonowania obozu. Uczniowie dowiedzieli się, że KL Auschwitz był niemieckim, nazistowskim obozem koncentracyjnym działającym w latach 1940–1945. Utworzono go na terenie przedwojennych koszar Wojska Polskiego na obrzeżach Oświęcimia. Za początek działalności obozu przyjmuje się 14 czerwca 1940 r., kiedy z tarnowskiego więzienia przywieziono pierwszy transport 728 polskich więźniów politycznych.
W kolejnych latach do obozu trafiali przedstawiciele wielu narodowości. Od 1942 r. największą grupę stanowiły osoby pochodzenia żydowskiego, które stały się też najliczniejszymi ofiarami obozu. Auschwitz-Birkenau stał się jednym z głównych miejsc realizacji nazistowskiego planu „Endlösung der Judenfrage” – ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej.
Na terenie Auschwitz I powstał pierwszy obóz dla kobiet i mężczyzn. To tam przeprowadzono pierwsze eksperymenty z użyciem Cyklonu B, tam też mordowano pierwsze masowe transporty Żydów i dokonywano zbrodniczych eksperymentów medycznych. W tym miejscu wykonywano większość egzekucji, a w bloku 11 mieścił się centralny areszt obozowy. Tu znajdowała się także główna komendantura oraz większość biur SS.
W 1941 r. rozpoczęto budowę drugiego obozu – Auschwitz II-Birkenau – na terenie wysiedlonej wsi Brzezinka. Właśnie tam naziści stworzyli większość urządzeń masowej zagłady, w których życie straciło około miliona Żydów. Birkenau było jednocześnie największym obozem koncentracyjnym, liczącym blisko 300 baraków, w których w 1944 r. przebywało ponad 100 tysięcy więźniów różnych narodowości: Żydów, Polaków, Romów i innych. Do dziś na obszarze około 200 hektarów zachowały się ruiny komór gazowych, baraki więźniarskie oraz fragmenty obozowej infrastruktury.
W 1942 r. powstał także obóz Auschwitz III-Monowitz, związany z budową zakładów chemicznych koncernu IG Farbenindustrie w pobliskich Monowicach.
Uczniowie zwiedzali teren muzeum w trzech grupach. Pod profesjonalną opieką przewodników poszerzyli wiedzę zdobytą na lekcjach historii, oglądając autentyczne obiekty, wystawy oraz miejsca związane z życiem i śmiercią więźniów. Dla młodzieży była to wyjątkowa lekcja historii, ale przede wszystkim refleksja nad człowieczeństwem i odpowiedzialnością za pamięć o ofiarach.
